Η ιδιωτικότητα στο web έχει γίνει πολύ μεγάλο ζήτημα. Δεδομένου ότι το bussiness model του διαδικτύου βασίζεται στις διαφημίσεις, όλοι προσπαθούν να κάνουν τις διαφημίσεις πιο ελκυστικές και άρα προσωποποιημένες, παραβιάζοντας πολλές φορές την ιδιωτικότητά μας. Η λύση στο πρόβλημα αυτό, και σε άλλα ζητήματα που αφορούν τις βόλτες που κάνουμε στο web, είναι μόλις 5 λεπτά μακριά (τουλάχιστον για τους debian / ubuntu χρήστες...)

Σε μία κονσόλα γράφουμε

~# sudo apt-get install privoxy

Εικόνα 1

για να κατεβάσουμε το privoxy, έναν privacy proxy. Δηλαδή το πρόγραμμα αυτό παρεμβάλεται μεταξύ του browser μας και του διαδικτύου και φροντίζει να προστατεύεται η ιδιωτικότητά μας ενώ σερφάρουμε. Για παράδειγμα θα κόψει τις διαφημίσεις, τα περίεργα cookies και τις υπερβολικές πληροφορίες που στέλνει ο browser. Για να χρησιμοποιεί ο browser το privoxy πρέπει να αλλάξουμε μερικές ρυθμίσεις στο gnome: Φροντίστε το "Network Proxy" από το μενού System → Preferences να είναι ίδιο με την εικόνα 1. Επίσης εάν χρησιμοποιείτε τον firefox ρυθμίστε τον έτσι ώστε να υπακούει τις ρυθμίσεις του συστήματος (εικόνες 2 και 3).

Εικόνα 2

Εικόνα 3

Ο privoxy έχει πολλά επίπεδα ιδιωτικότητας τα οποία είναι πλήρως παραμετροποιήσιμα. Σύμφωνα με το README.Debian αρχείο του πακέτου εγκατάστασης η προεπιλεγμένη κατάσταση είναι η "Medium" η οποία διατηρεί μία λογική αναλογία προστασίας / λειτουργικότητας. Σε αυτή την κατάσταση χρησιμοποιώ το privoxy για δύο μέρες χωρίς κανένα πρόβλημα.

Το Piwik είναι ένα πρόγραμμα καταγραφής και παρουσίασης των επισκέψεων σε έναν ιστοχώρο. Σύμφωνα με την ίδια την σελίδα του έργου, το Piwik είναι το open source alternative του Google Analytics. Μπορείς να το κατεβάσεις από την σελίδα, να το εγκαταστήσεις και να έχεις άμεσα όμορφα γραφικά και πίνακες με όλα τα σχετικά στοιχεία. Οι απαιτήσεις του Piwik είναι ένα τυπικό (LA)MP installation, δηλαδή webserver με υποστήριξη PHP και mysql βάση δεδομένων.

Το Piwik μπορεί να συλλέξει πληροφορίες για τον αριθμό των χρηστών που επισκέφθηκαν το site, τα τεχνικά χαρακτηριστικά των υπολογιστών τους (browser, ανάλυση, λειτουργικό), την χώρα προέλευσης, το keyword που χρησιμοποίησαν στην μηχανή αναζήτησης που με βρήκαν και άλλα πολλά. Η πληροφορία παρουσιάζεται με το openflashchart ως πίνακας ή γράφημα ή ιστόγραμμα κτλ. Στη σελίδα dashboard μπορεί ο χρήστης να συγκεντρώσει τις πληροφορίες που τον ενδιαφέρουν για να έχει μια εποπτική ματιά του site από την πρώτη σελίδα.

To Piwik υποστηρίζει πολλούς χρήστες με επίπεδα πρόσβασης καθώς και πολλά site. Plugins για πολλές δημοφιλείς blogging και CMS πλατφόρμες, όπως το wordpress και το drupal, κάνουν την ενσωμάτωση του Piwik παιχνιδάκι. To project είναι υπό ενεργή και γρήγορη ανάπτυξη, με στόχο να φτάσει την έκδοση 1 μέσα στο καλοκαίρι του 2009.

Πέρα από την τεχνολογική διάσταση του Piwik είναι αρκετά σημαντική και διάσταση διαφύλαξης της ιδιωτικότητας των επισκεπτών των site μας. Μπορεί ανάλογα προϊόντα να είναι καλύτερα (αμφιβάλω εάν είναι πολλά) και δωρεάν, να μην χρειάζονται τεχνικές γνώσεις για την εγκατάσταση, αλλά τίποτα δεν έρχεται χωρίς κόστος τελικά.

Είναι γνωστό ότι όλες οι εταιρίες του χώρου κάνουν επεξεργασία των δεδομένων, καταγράφουν τις κινήσεις των επισκεπτών των site μας και μπορούν να συνδέσουν τις επισκέψεις μας σε τελείως ανεξάρτητα site, που απλά χρησιμοποιούν τον ίδιο πάροχο στατιστικών. Εάν φέρουμε το παράδειγμα στην "πραγματική" ζωή, ο ιδιοκτήτης του site είναι ιδιοκτήτης ενός μαγαζιού, ο επισκέπτης πελάτης του μαγαζιού και η υπηρεσία αναλυτικών ένας τύπος με μαύρα γυαλιά που κάθεται κρυμμένος πίσω από την πόρτα και καταγράφει τα πάντα για τον πελάτη μας. Από τι ρούχα φοράει, ποια προϊόντα κοιτάει, που ήταν πριν, που θα πάει μετά, ποιος φίλος του είπε για το μαγαζί. Το χειρότερο κομμάτι είναι ότι μυστήριος τύπος αυτός το κάνει δωρεάν για εμάς, αρκεί να των αφήσουμε να επεξεργαστεί αυτά τα δεδομένα για τους πελάτες μας και να τα εκμεταλλευτεί με οποιονδήποτε τρόπο.

Πολύ αμφιβάλω για το εάν θα μας άρεσε η καταγραφή των στοιχείων μας και εάν θα το αποδεχόμασταν τελικά. Εύκολα θα βρίσκαμε ένα άλλο μαγαζί που θα σεβόταν περισσότερο τους πελάτες του, και δεν θα χρειαζόταν να μάθουν τα πάντα για σένα απλά για να χαζέψεις την βιτρίνα. Αλλά και ο ίδιος ο μαγαζάτορας μάλλον θα το θεωρούσε αρκετά επιθετική πολιτική και μάλλον θα επέστρεφε σε πιο παραδοσιακές μεθόδους.

Ξανά στην "ηλεκτρονική" ζωή λοιπόν, πολλοί χρησιμοποιούμε τέτοιες υπηρεσίες, αλλά τελικά δεν υπάρχει πουθενά σαφής αναφορά για την καταγραφή, παρόλο που οι υπηρεσίες αυτές - όπως το Analytics - το απαιτούν στους όρους χρήσης. Αλλά ακόμη και να υπήρχε η αναφορά οι περισσότεροι χρήστες δεν ξέρουν πως να αποφύγουν την καταγραφή, αφού απαιτεί τεχνικές γνώσεις αποκλεισμού συγκεκριμένων website και javascript scripts. Το βάρος πέφτει τελικά στον ιδιοκτήτη του site και τώρα που υπάρχει σοβαρό open source alternative δεν υπάρχει δικαιολογία! Η μεταφορά των στατιστικών μας στο Piwik είναι must (sic) και ο disclaimer στα site μπορεί να μεταφραστεί σε δήλωση ανεξαρτησίας για τα στατιστικά.

To Piwik  έφτασε χθες στην έκδοση 0.2.34

Demo - Direct Download